Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, "Bakanlık olarak, bitki koruma ürünlerinin yani pestisitlerin sürdürülebilir ve olması gerektiği gibi kullanımıyla alakalı bir 'Kalıntı Eylem Planı' uyguluyoruz." dedi.
Bakan Yumaklı, Muğla'nın Fethiye ilçesine bağlı Kargı Mahallesi'nde faydalı böcek üretimi yapılan biyolojik mücadele tesisini ziyaret etti.
Tesiste üretilen böcekleri inceleyen Yumaklı, işletmenin sahibi ziraat yüksek mühendisi Ali Rıza Günal'dan üretim süreci ve ihracat yapılan ülkelerle ilgili bilgi aldı.
Yumaklı, incelemelerin ardından yaptığı açıklamada, Türkiye'de bitkisel üretimin, gıda arz güvenliği için öneminin son derece büyük olduğunu söyledi.
140 milyon tonluk rekorla 2026'da önemli bir bitkisel üretim gerçekleştirmeyi hedeflediklerini dile getiren Yumaklı, "Bütün bunları yaparken önümüze farklı sınamalar, farklı sorunlar, problemler gelebiliyor. Bunlardan en önemlisi de zararlılar. Özellikle iklim değişikliğinin etkilerinden birisi zararlıların artması, dayanıklılıklarının değişmesi ya da daha önce hiç görülmeyen zamanlarda onların görünerek bitkisel üretimimizi olumsuz yönde etkilemesiydi." dedi.
Bakan Yumaklı, Türkiye'nin hem jeopolitik konumu hem de bulunduğu hat itibarıyla zararlıların da aynı zamanda geçiş noktasında yer aldığına dikkati çekti.
Zararlılarla mücadelede pestisit kullanımının, ihtiyaç olduğu kadar ve kontrollü şekilde yapılmaması halinde farklı sorunlara yol açtığını belirten Yumaklı, şunları kaydetti:
"Ürününüzü verimli ve kaliteli şekilde üretebilmek için zararlıları bitkisel üretiminizi yaptığınız yerden uzaklaştırmanız gerekir. Bunun için de zaman zaman zirai ilaç yani pestisit kullanılabiliyor. Tabii farklı zamanlarda, özellikle ihraç ettiğimiz ürünler üzerinden 'RASFF bildirimleri' dediğimiz, herkese açık bildirimlerden zaman zaman belli oranlarda pestisit kullanımı oluştuğunda bunların ülkemize iadesi gerçekleşiyor. Bu konuda onlarca açıklama yaptık. Bakanlık olarak, bitki koruma ürünlerinin yani pestisitlerin sürdürülebilir ve olması gerektiği gibi kullanımıyla alakalı bir 'Kalıntı Eylem Planı' uyguluyoruz. 15 ilimizde bunu bilfiil uyguluyoruz. Bunlar, özellikle bizim sebze meyve üretimini yaptığımız iller. Tabii bu, yeterli değil bunu yeterli görmedik. Hep söylüyoruz, bütün yapmış olduğumuz işlemler, pestisit kullanımındaki olumsuz yönleri gittikçe aşağıya çeker durumda."
İhraç edilen ürünlerin geri dönüşüyle ilgili çok ciddi mesafeler katedildiğini vurgulayan Bakan Yumaklı, bu ilerlemede destek olan üreticilere teşekkür etti.
1 Temmuz itibarıyla "B Reçete" uygulamasını başlattıklarını anlatan Yumaklı, "B Reçete, aynı beşeri ilaçlarda olduğu gibi zirai ilaçların da kontrolsüz şekilde kullanımını engellemek amacıyla belli bir sistem üzerinden ancak satışının ve kullanılmasının mümkün olabildiği bir sistem. Bütün bu çabalarımız, gayretlerimiz son 5 yılda 'RASFF bildirimi' dediğimiz, ürünlerimizin ihracattan geri dönmesi oranını yüzde 74 düşürdü. Bu, çok önemli ve büyük bir başarı. Bu oranı daha da aşağıya düşürmek, sadece ihracatta değil biliyorsunuz, bunun yurt içi kullanımı önemli. Burada da bu oranların aynı seviyede düşürülmesini inşallah gerçekleştireceğiz." diye konuştu.
"ENSTİTÜLERDE ZARARLILARIN DÜŞMANI OLAN AVCI BÖCEKLERİ YETİŞTİRİYORLAR"
Doğa dostu, biyolojik ve biyoteknik mücadelenin önemini vurgulayan Yumaklı, konuşmasını şöyle sürdürdü:
"Son 15 yılda biyolojik ve biyoteknik mücadeleye yani zirai ilaç yerine zararlının düşmanının üretilerek o bitkisel üretim alanından uzaklaştırılmasıyla ilgili 1,9 milyar liralık bir destek verdik. Destek vermeye de devam edeceğiz. Sadece belli kurumlarımız değil Bakanlığımızın tamamı elbette bu mücadelenin içerisinde ancak AR-GE faaliyetlerini yürüten çok önemli bir Bakanlık birimimiz var. Genel Müdürlüğümüz, TAGEM. Onlar da 9 enstitüsünde kahverengi kokarca, turunçgil zararlıları ve Akdeniz meyve sineği ile ilgili çalışma yapıyorlar. Enstitülerde zararlıların düşmanı olan avcı böcekleri yetiştiriyorlar. Yine fındıkta yürütülen bir entegre mücadelemiz var zararlılara karşı. Burada da bu mücadeleyle, bizim hesaplamalarımıza göre yaklaşık 9 milyar liralık zararın önüne geçilmiş durumda."
Akdeniz meyve sineğinin bir dönem ülkede özellikle meyve üreticilerinin en büyük derdi olduğunu belirten Yumaklı, mücadelede büyük başarı sağlandığını, herhangi bir esneklik oluşturmadan devam ettirileceğini anlattı.
Kamu altyapısının gücünün, bitkisel üretime kaynak sağlanmasının önemli olduğunu, özel sektörün de bu mücadeleye destek vermesi gerektiğini ifade eden Bakan Yumaklı, şunları kaydetti:
"Şimdi içinde bulunduğumuz işletme, çok genç bir kardeşimin. Öğrenciliğinden itibaren ideal olarak kendisine hedef koyduğu faydalı böcek üretimini gerçekleştirmiş durumda. Peki özelliği ne? Bizim faydalı böcekle alakalı da yine yurt dışından ithal ettiğimiz bir bölüm faydalı böcekleri burada kendisi üretmeye başladı. Bu alanda hep ilkleri yaptı. Biz de Bakanlık olarak kendisinin her zaman yanında olacağız ve onu desteklemeye devam edeceğiz. Kendisinin kurduğu, bizim Bakanlığımızın da desteklemeye devam edeceği, sadece bizim Bakanlığımızın da değil bu arada, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığımıza da teşekkür ediyorum, onların da TÜBİTAK projeleriyle destek vermiş olduğu bu modeli Türkiye'de yaygınlaştırmaya devam edeceğiz. Sadece Türkiye'de değil uluslararası alanda da bu konuda uzman, yetkin ve kendisine yer edinmiş bir firma olarak yer alması için biz de elimizden geleni yapacağız."
Türkiye'de tarımsal üretimin gençler tarafından tercih edilmediği ya da terk edildiğiyle ilgili bir ezberin bulunduğuna dikkati çeken Yumaklı, "Son dönemde bu ezberin artık yıkılmaya başladığını büyük bir umutla, büyük bir gururla söylemek istiyorum." dedi.
Yumaklı, sözlerini şöyle tamamladı:
"Ali kardeşim 34 yaşında yani şurada kurmuş olduğu bu işletme çok önemli. Önemli bir bilgi birikimini ve tecrübeyi barındırıyor. Ülkemizin farklı yerlerinde üretim yapan, hayvansal üretim, bitkisel üretim, su ürünleri, genç kardeşlerim var. Artık bu ülkenin gençleri, tarımsal üretimi kendilerinin hem hayatlarını kazanacakları ama aynı zamanda ülkeye de farklı şekillerde faydalı olabilecekleri bir alan olarak görüyorlar. Ben buradan tarımsal üretime destek veren, bilfiil içinde olan bütün kardeşlerime çok teşekkür ediyorum. Bakanlık teşkilatındaki bütün arkadaşlarıma özverili çalışmaları için teşekkür ediyorum."