Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü'nde gerçekleştirilen Ulusal Su Kurulunun 6'ncı toplantısına başkanlık etti.
Toplantının açılışında konuşan Yumaklı, dünyanın dört bir yanında iklim değişikliğinin etkilerinin çok daha güçlü şekilde hissedildiğini, kuraklıkların uzayıp, yağışların düzeninin değiştiğini, kısa sürede çok daha şiddetli yağışların meydana geldiğini söyledi.
Bakan Yumaklı, Türkiye'nin de bu küresel tablonun dışında olmadığını kaydederek, "2025 su yılı, yağışlarda yaşanan yüzde 26 azalmayla son 52 yılın en kurak yılı olarak kayıtlara geçti. 2026 su yılında ise ülkemiz genelinde yağışlar uzun yıllar ortalamasının yaklaşık yüzde 30 üzerinde seyrediyor. Son 66 yılın en yüksek yağış seviyelerinden birini yaşıyoruz." diye konuştu.
Geçen yıl aynı dönemde yüzde 43 civarında olan aktif baraj doluluk oranının, bugün yüzde 72 seviyesinde olduğuna işaret eden Yumaklı, söz konusu tablonun sevindirici olduğunu, ancak bazı şehirlerde taşkın ve sellerle karşı karşıya kaldıklarını anlattı.
Bakan Yumaklı, bazen çok az suyla, bazen de kısa sürede gelen çok fazla suyla mücadele etmek zorunda kalacaklarını belirterek, "Bu nedenle su politikalarımızı günü kurtarmaya değil, geleceği planlamaya dayandırmak durumundayız. Bilimsel verilere bakacağız. Havzalarımızı bir bütün olarak değerlendireceğiz. Kuraklığı da taşkını da birlikte yöneteceğiz." ifadesini kullandı.
Ulusal Su Kurulunun bugüne kadar 37 karar aldığını aktaran Yumaklı, bu kararların 27'sini hayata geçirdiklerini, 10 karara ilişkin çalışmaların devam ettiğini bildirdi.
"SUYU BÜTÜN EKONOMİK SÜREÇLERİN PARÇASI OLARAK DEĞERLENDİRECEĞİZ"
Bakan Yumaklı, kritik önemdeki Su Kanunu Taslağı'nı, teknik hazırlıkları tamamlayarak görüşe açtıklarını, düzenleme taslağına 2 binin üzerinde görüş geldiğini anlattı.
Su Verimliliği Seferberliği kapsamında Su Verimliliği Bilgi Sistemi'ni hizmete aldıklarını belirten Yumaklı, "Kısa sürede kullanıcı sayımız 6 bini aştı. 120 binin üzerinde belgelendirme başvurusu bekliyoruz." değerlendirmesinde bulundu.
Bakan Yumaklı, bu sistem sayesinde suyun nasıl kullanıldığını takip ederek, verimlilik uygulamalarını izleyeceklerini ve su verimliliği belgelerine ilişkin işlemleri dijital ortamda yürüteceklerini aktardı.
Kahramanmaraş merkezli depremlerin, afet anlarında yeterli ve güvenli içme suyuna ulaşmanın ne kadar hayati olduğunu gösterdiğini kaydeden Yumaklı, şöyle devam etti:
"Dünyanın farklı bölgelerinde yaşanan savaşlar da su kaynaklarının ve su altyapısının korunmasının ne kadar kritik olduğunu bir kez daha ortaya koyuyor. Bir diğer önemli başlığımız ise su ayak izi ve sanal su. Vatandaşlarımızın günlük hayatında kullandığı ürünlerin üretiminde su kullanılıyor. Bir ürünün gerçek maliyetini değerlendirirken yalnızca ekonomik değerine değil, üretimi sırasında ne kadar su kullanıldığına da bakmamız gerekiyor. Özellikle su kaynaklarımızın üzerindeki baskının arttığı bir dönemde, hangi ürünün hangi havzada ne kadar su tükettiğini bilmek büyük önem taşıyor. Bu nedenle su ayak izi çalışmalarımızı sürdürüyoruz. Bugüne kadar Sakarya, Susurluk, Kuzey Ege, Batı Akdeniz, Büyük Menderes, Aras, Çoruh ve Gediz havzalarında çalışmalarımızı tamamladık. Hedefimiz, 2030 yılına kadar bütün havzalarımızda bu çalışmaların tamamlanmış olmasıdır. Böylece suyu yalnızca tüketilen bir kaynak olarak değil, üretimden ticarete kadar bütün ekonomik süreçlerin bir parçası olarak değerlendireceğiz."
Yumaklı, kuraklığı, taşkını, orman yangınlarını ve gıda güvenliğini aynı anda yönetebilmek için teknolojiden daha fazla yararlanmak gerektiğini söyledi.
Sensörlerin, yapay zekanın ve yeni nesil dijital sistemlerin bu kapsamda önemli imkanlar sunduğunu dile getiren Yumaklı, "Hedefimiz, farklı kurumların verilerinin bir araya geldiği, riskleri önceden görebildiğimiz, erken uyarı verebilen ve karar alma süreçlerini hızlandıran akıllı bir su yönetim sistemi kurmaktır." dedi.
"TEKNOLOJİDEN VE BİLİMDEN DAHA FAZLA YARARLANACAĞIZ"
Bakan Yumaklı, su yönetiminde atık suyun yeniden kullanılmasının önemli olduğuna dikkati çekerek, doğru şekilde arıtıldığında atık suyun yeniden kullanılabilecek önemli bir kaynak olduğunu ifade etti.
Mevcut arıtma tesislerinin iyileştirilmesi, daha ileri arıtma yatırımlarının yapılması ve arıtılmış suyun yeniden kullanımının yaygınlaştırılmasının öncelikleri arasında olacağını belirten Yumaklı, bu kapsamda atık su altyapılarının mevcut durumunu, yatırım ihtiyaçlarını ve öncelikli alanları değerlendireceklerini söyledi.
Yumaklı, Türkiye'de 1831 baraj ve göletin aktif hizmet verdiğini, bu tesislerin güvenli ve verimli şekilde işletilmesinin değişen iklim şartlarında hayati önem taşıdığını anlattı.
Ülkede 25 nehir havzasının 5'inin sınır aşan nitelikte olduğunu aktaran Yumaklı, sınır aşan sulardaki gelişmeleri ve bölgesel işbirliği imkanlarını da ele aldıklarını belirtti.
Bakan Yumaklı, 25 nehir havzasında Avrupa Birliği Taşkın Direktifi'ne uyumlu Taşkın Yönetim Planları'nı tamamladıklarını aktararak, şunları kaydetti:
"Bu kapsamda 30 binin üzerinde taşkın haritası ve tahliye planı hazırlandı. Antalya Havzası Taşkın Yönetim Planı da bu anlayışla güncellendi. 2016 yılında 7 yerleşim alanında 44 tedbir belirlenmişti. Güncel çalışmada ise taşkın riski bulunan 196 yerleşim yerinde 482 tedbir belirledik. Afet olduktan sonra müdahale eden değil, riski önceden gören ve tedbirini önceden alan bir Türkiye hedefliyoruz. Önümüzdeki dönemde su kaynaklarımız üzerindeki baskılar artacak. Kuraklıkla da taşkınla da mücadele edeceğiz. Suyumuzu daha verimli kullanacağız, kaynaklarımızı koruyacağız. Atık suyu yeniden kazanacağız. Teknolojiden ve bilimden daha fazla yararlanacağız. En önemlisi, kurumlarımız arasında daha güçlü işbirliği sağlayacağız."