​

KIRSAL ALANLARDA MEVSİMLİK TARIMSAL KAPASİTELERİN GÜÇLENDİRİLMESİ PROJESİ

(INSURE PROJESİ)

PROJE KÜNYESİ:

Fon Sağlayıcı: Avrupa Birliği

Aracı Kurum: Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP)

Proje Partnerleri:

Tarım ve Orman Bakanlığı (HAYGEM), UNDP, Türk Kızılay

Proje İlleri: Adana, Bursa, Hatay, Konya, Mardin, Mersin, Şanlıurfa (Ek olarak Malatya/Akçadağ ilçesinde bir METİP alanı kurulumu yapılacaktır.)

Proje Bütçesi: 14.154.186,21 USD

Proje Süresi: 36 Ay (29 Kasım 2024 – 30 Kasım 2027)

GENEL HEDEF:

Türk vatandaşları ile Geçici Koruma Altındaki Suriyeliler (GKAS/SuTPs) ve Uluslararası Koruma Başvuru ve Statü Sahiplerini (IPSHA) kapsayan kırılgan grupların sosyal ve ekonomik dayanıklılıklarını artırmak; mesleki eğitimler yoluyla öz yeterliliklerini geliştirerek istihdam edilebilirliklerini artırmak, iş gücü piyasasına katılımlarını sağlayarak ülke ekonomisine ve sosyal entegrasyona katkı sunmak, böylelikle sosyal yardım mekanizmalarına olan bağımlılığı azaltarak sürdürülebilir ekonomik bağımsızlık kazandırmaktır.

ÖZEL HEDEF:

Pilot illerde tarım ve hayvancılık faaliyetlerini çeşitlendirerek istihdam olanaklarını artırmak; mevsimlik tarım işçilerinin geçici yerleşim/barınma alanlarındaki yaşam ve çalışma koşullarını iyileştirerek kırsal kalkınmayı desteklemek ve sürdürülebilir gelir/iş fırsatları oluşturmaktır.

TEMEL PROJE FAALİYETLERİ:

1.         Kayıtsız Çalışan Bireylerin Çalışma İzni Muafiyet Sistemine Kaydedilmesi faaliyeti ile, tarım ve hayvancılık sektöründe kayıt dışı olarak istihdam edilen yabancı uyruklu iş gücünün yasal mevzuat kapsamına alınarak Çalışma İzni Muafiyeti Sistemi'ne dâhil edilmesi amaçlanmaktadır.

Bu süreçte; Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, Tarım ve Orman Bakanlığı, İŞKUR ve Türk Kızılay koordinasyonunda gerçekleştirilen kapsamlı saha ziyaretleri ve doğrudan tespit yöntemleri ile hedef kitleye yerinde ulaşılarak başvuru ve muafiyet kayıt işlemleri yürütülmektedir. Tarım ve hayvancılık sektöründe yaygın olan kayıt dışı istihdam oranlarının asgari düzeye indirilmesi, çalışanların hukuki güvenceye kavuşturularak sosyal koruma ağlarına ve temel haklara erişimlerinin temin edilmesi ile kamu otoriteleri açısından etkin biçimde denetlenebilir, öngörülebilir, güvenli ve sürdürülebilir bir iş ortamının tesis edilmesi öngörülmektedir.

2.         Bireylerin Profillendirilmesi faaliyeti ile, projeye dâhil olan bireylerin Türk Kızılay Yazılım Sistemi aracılığıyla kapsamlı şekilde profillendirilerek sisteme kaydedilmesi amaçlanmaktadır. Süreç kapsamında profillendirme soru setleri uygulanarak; doğrudan başvurular, Tarım ve Orman Bakanlığı ile İŞKUR gibi paydaş kurumların yönlendirmeleri, saha çalışmaları, bilgilendirme etkinlikleri, Sosyal Uyum Yardımı (SSN) yönlendirmeleri ve sahada tespit edilen kayıt dışı çalışan bireyler üzerinden erişim kanalları işletilmektedir.

Hedef kitlede yer alan bireylerin resmi olarak kayıt altına alınması, proje faaliyetlerine katılım ve devamlılık süreçlerinin etkin şekilde izlenmesi ile toplanan demografik veriler ve yetkinlik düzeyleri doğrultusunda kişilerin en uygun destek mekanizmalarına, eğitimlere ve istihdam olanaklarına yönlendirilmesi beklenmektedir.

 

3.         İl Bazlı İş Gücü Analiz Raporunun Hazırlanması faaliyeti ile, proje illerinde tarım ve hayvancılık sektörlerinin güncel iş gücü ihtiyaçlarının, mesleki beceri açıklarının ve istihdam dinamiklerinin yerel düzeyde tespit edilmesi yanı sıra düzenlenecek mesleki eğitim faaliyetlerinin sahadan elde edilen somut verilere dayandırılarak planlanması amaçlanmaktadır.

Proje kapsamındaki 7 ilde tamamlanan analiz raporları doğrultusunda eğitim içeriklerinin ve sektörel yönlendirmelerin bölgesel ihtiyaçlara göre şekillendirilmesi, kırılgan grupların ve yerel iş gücünün hedef odaklı istihdama kazandırılması, kamu ve özel sektör paydaşları arasındaki koordinasyonun güçlendirilmesi ve yürütülecek tüm saha müdahalelerinin kanıta dayalı, sürdürülebilir bir yapıya kavuşturulması öngörülmektedir.

 

4.         Mesleki Kursların Düzenlenmesi faaliyeti ile, bireylerin tarım ve hayvancılık sektörüne uygun beceriler kazanması ve ilgili iş kollarına yönlendirilerek İş Gücü Analizi sonuçlarına dayalı ve İl Tarım Müdürlüklerinin belirlediği mesleki eğitim alanlarına uygun kursların planlanması amaçlanmaktadır.

Mesleki eğitimlere dahil olan bireylerin kapasitelerinin arttırılması, kursları başarı ile tamamlayan faydalanıcıların en az %50'sinin istihdama dahil edilmesi, katılımcıların eğitimler yoluyla iş gücü piyasasına entegrasyonun sağlanması ve iş birliği yapılan işveren teşvik desteklerinden faydalanması temel stratejik kazanım olarak değerlendirilmektedir.

 

5.         Sosyal Beceri Geliştirme Eğitimlerinin Düzenlenmesi faaliyeti ile, bireylerin sektör koşullarında kendilerini daha iyi korumaları ve çalışma süreçlerinde karşılaşabilecekleri yasal ile sosyal sorunlara karşı bilinç düzeylerinin artırılması amaçlanmaktadır. Bu kapsamda katılımcılara Türkiye'de tarım sektörü dinamikleri, iş hukuku ve temel sosyal haklar, iş arama süreçleri ile yaşam boyu öğrenme başlıkları altında sunulmaktadır.

Bireylerin çalışma hayatında hak ve sorumlulukları konusunda bilinçlenmesi, yasal haklara ve kurumsal başvuru kanallarına erişimlerinin kolaylaştırılması ile tarım ve hayvancılık sektöründe bilinçli, güvenli, adil ve sürdürülebilir bir çalışma ortamının tesis edilmesine doğrudan katkı sağlanması beklenen etkidir.

 

6.         İşe Yerleştirme faaliyeti ile, Mesleki Kurslara katılım sağlayan bireylerin doğrudan istihdama yönlendirilmesi ve mesleki eğitim almış bireyler tarım ve hayvancılık sektöründeki uygun açık iş pozisyonlarına erişim potansiyeli bulunan kişilerin işverenlerle eşleştirilerek işe yerleştirilmesi amaçlanmaktadır.

Bu süreçte sektörel iş gücü analizleri ve yerel dinamikler dikkate alınarak adaylar ile işletmeler arasında hedef odaklı eşleştirmeler gerçekleştirilmektedir. Mesleki kursları tamamlayan faydalanıcıların en az %50'sinin kayıtlı istihdama kazandırılması, tarım sektörünün nitelikli iş gücü talebinin karşılanması, bireylerin kendi yetkinliklerine uygun alanlarda hızlı ve sürdürülebilir iş imkânlarına kavuşması ayrıca kayıtlı istihdam oranlarının artırılması temel kurumsal beklentiyi oluşturmaktadır.

 

7.         İşverenlere Yönelik Teşviklerin Sağlanması faaliyeti ile, tarım ve hayvancılık sektöründe kayıtlı istihdam oranlarının artırılması, üretim ağının güçlendirilmesi ve işverenlere sunulan ayni desteklerle sürdürülebilir istihdam modellerinin tesis edilmesi amacıyla toplam 315 işverene ulaşılması hedeflenmektedir.

Bu kapsamda, Mesleki Kursları tamamlayan faydalanıcılara istihdam garantisi sunan ve en az 3 ay süreyle istihdam sağlayan işverenlere ayni yardım mekanizması işletilmektedir. Sağlanacak alet ve ekipman desteklerinin doğrudan işletmenin faaliyet alanıyla ilişkili olması ve kişi başı 1.000 Avro olmak üzere en fazla 3 çalışan için toplam 3.000 Avro üst sınırla sınırlandırılması esas alınmaktadır.

İşverenlerin projeye olan ilgisinin ve kurumsal katılımının artırılması, faydalanıcıların iş gücü piyasasındaki yerlerinin güvence altına alınarak istihdamın kalıcı hale getirilmesi, tarım ve hayvancılık işletmelerinin nitelikli iş gücü taleplerine doğrudan ve hızlı çözümler üretilmesi ile kırsal üretim kapasitesinin kesintisiz şekilde desteklenmesi beklenen etkidir.

 

8.         Tarımsal Amaçlı Güçlendirilmesi faaliyeti ile, tarımsal amaçlı örgütlerin teknik ve fiziksel kapasitelerinin geliştirilmesi, üretim altyapılarının modern standartlara ulaştırılması ve kurumsal sürdürülebilirliklerinin pekiştirilmesi amacıyla 42 tarımsal amaçlı örgütün desteklenmesi hedeflenmektedir. Faaliyet kapsamında; detaylı ihtiyaç analizlerinin yürütülmesi, uzmanlar eşliğinde kapasite geliştirme eğitimleri ve mentörlük oturumlarının gerçekleştirilmesi ile belirlenen teknik gereksinimler doğrultusunda makine ve ekipman temininin sağlanması planlanmaktadır.

Tarımsal amaçlı örgütlerin üretim hacimlerinin ve kalitelerinin artırılması, iş ve operasyonel süreçlerinin modernize edilerek verimlilik artışının sağlanması, kaynakların daha etkin yönetilmesi ayrıca tarım ile hayvancılık sektöründeki örgütsel kapasitenin kalıcı ve güçlü bir yapıya kavuşturulması nihai etki olarak kabul edilmektedir.

 

9.         Mevsimlik Gezici Tarım İşçilerinin Çalışma ve Yaşam Koşullarının İyileştirilmesi faaliyeti ile, Mevsimlik Tarım İşçileri Geçici Yerleşim Alanlarının (METİP) fiziki ve sosyal şartlarının modernize edilmesi, temel insani gereksinimlerin eksiksiz karşılanması ve kırılgan gruplara yönelik sosyal koruma mekanizmalarının güçlendirilmesi amacıyla saha ihtiyaç analizleri doğrultusunda seçilecek proje illerinde mevcut METİP alanlarının iyileştirilmesi planlanmaktadır.

Mevsimlik tarım işçileri ile ailelerinin yaşam kalitelerinin ve standartlarının yükseltilmesi; barınma, halk sağlığı, hijyen ve çevre güvenliği koşullarının sürdürülebilir standartlara kavuşturulması; geliştirilen bu rehabilitasyon ve yerleşim modelinin benzer kırsal bölgeler için örnek bir rehber teşkil etmesi ve yerel düzeydeki sosyal koruma ağlarının güçlendirilmesi öngörülmektedir.

 

10.     İl Bazlı İş Gücü Analiz Raporu'nun Hazırlanması faaliyeti ile, Tarım ve Orman Bakanlığı, İŞKUR ve ilgili paydaş kurumlarla güçlü bir iş birliği çerçevesinde tarım ve hayvancılık sektörünün mevcut dinamiklerini ortaya koyan 7 proje ilinin tamamında kapsamlı İl Bazlı İş Gücü Analiz Raporlarının hazırlanması planlanmaktadır. Bu süreçte; yerinde saha ziyaretleri, derinlemesine literatür taraması, paydaş mülakatları, odak grup toplantıları ve hedef kitleye yönelik uygulanan anket yöntemleri bir arada kullanılarak çok boyutlu bir veri toplama ve değerlendirme metodolojisi işletilmektedir.

Yedi proje ili özelinde somut analiz raporlarının oluşturulması, yürütülecek tüm proje müdahalelerinin ve eğitim planlamalarının kanıta ve veriye dayalı olarak şekillendirilmesi, sektördeki bölgesel iş gücü açıklarının net biçimde tespit edilmesi ile tarım ve hayvancılık alanındaki nitelikli beceri ve mesleki eğitim ihtiyaçlarının doğru belirlenmesi öngörülmektedir.