Gıdalarda işleme sırasında oluşabilen bulaşanlara yönelik değerlendirmelerin ele alındığı toplantıda, 3-monokloropropan-1,2-diol (3-MCPD) ve esterleri ile glisidol ve esteri olan glisidil yağ asidi esterleri (GE) bulaşanları kapsamlı şekilde ele alındı.
Rafine yağlar başta olmak üzere, üretim sürecinde açilgliseroller ve klor gibi öncüllerin varlığında yüksek sıcaklık uygulanan gıdalarda oluşabilen 3-MCPD ve GE, karsinojenik özellik taşıyan işleme bulaşanları arasında yer almaktadır. Avrupa Gıda Güvenliği Otoritesi (EFSA) tarafından 3-MCPD için tolere edilebilir günlük alım miktarının 2 µg/kg vücut ağırlığı olarak belirlenmesi tavsiye edilmektedir.
Toplantı kapsamında; gıdalarda 3-MCPD ve GE bulaşanlarının oluşum mekanizması, sağlık üzerindeki etkileri, önleme ve azaltma faaliyetleri, numune alma ve analiz metotları gibi temel başlıkları içeren teknik rapor hakkında bilgilendirme yapıldı. İzmir Tarım ve Orman Müdürlüğünde görevli Mühendis Serap CANDAN ve diğer Bulaşan İl Sorumluları tarafından hazırlanan teknik rapor çerçevesinde Serap CANDAN tarafından gıdalarda 3-MCPD ve GE bulaşanlarına ilişkin sunum gerçekleştirildi.
Toplantıda ayrıca, 3-MCPD ve GE tehlikesinin riske dönüşebileceği gıdaları üreten işletmelerde Bulaşanlar Genel Talimatı kapsamında yürütülecek faaliyetler ele alındı. Maksimum limit belirlenmemiş ve 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununun 21 inci maddesi kapsamında güvenilirlik değerlendirmesi ile ele alınacak gıdalara ilişkin vaka çalışma örnekleri değerlendirildi. Bunun yanı sıra, birincil üretim aşamasından kaynaklanabilecek riskler ve bu risklere yönelik alınabilecek tedbirler de toplantıda ele alınan konular arasında yer aldı.
Gıdalarda 3-MCPD ve GE bulaşanlarının makul seviyelerde tutulabilmesi için Bulaşanlar Genel Talimatı doğrultusunda gıda işletmecilerinin sorumluluklarını yerine getirmesinin önemine dikkat çekildi. Bu süreçte Bulaşan İl Sorumlularının, söz konusu sorumlulukların doğru, şeffaf ve adil şekilde uygulanmasının sağlanmasında kritik rol üstleneceği ifade edildi. Bu kapsamda Bulaşan İl Sorumlularına yönelik Bakanlık faaliyetlerinin kesintisiz şekilde sürdürüleceği vurgulandı.
Toplantı kapsamında ayrıca, Şanlıurfa Tarım ve Orman Müdürlüğünde görevli Bulaşan İl Sorumlularına pamuk yağında tehlike oluşturabilecek bulaşanlara yönelik, Çorum Tarım ve Orman Müdürlüğünde görevli Bulaşan İl Sorumlularına ise yumurtada perfloralkil bileşenlerine ilişkin ön araştırma çalışması görevi verildi. Söz konusu çalışmaların sonuçlarının bir sonraki toplantıda sunulması planlanmaktadır.
Toplantı sonunda 3-MCPD ve GE teknik raporunun hazırlanmasına katkı sağlayan ve sunum gerçekleştiren personele teşekkür edildi.